Overgang van primair naar secundair onderwijs (PRIMS)

Hoe zijn de relaties met leeftijdsgenoten in het basisonderwijs van invloed op schoolkeuze, schoolprestaties en sociale integratie op de middelbare school? Wat betekent dit voor de segregatie en ongelijkheid in het onderwijs? Deze vragen zijn onderzocht door een team van de Rijksuniversiteit Groningen en de Universiteit van Amsterdam in een onderzoek dat zich richt op de overgang van het primair naar het secundair onderwijs (PRIMS).

Met de eerste open module is de overgang van de basisschool naar de middelbare school en de invloed van leeftijdsgenoten op deze overgang onderzocht. Hoe komt een schoolkeuze eigenlijk tot stand? Waarom denken sommige leerlingen dat ze het vwo makkelijk aankunnen, terwijl vergelijkbare leerlingen zich richten op een lager schooltype? Wat is de rol van vrienden bij het tot stand komen van deze keuzes? Hoe ervaren leerlingen de overgang naar het voortgezet onderwijs?

Om deze vragen te beantwoorden heeft het onderzoeksteam aan de hand van online vragenlijsten gegevens verzameld over onder meer de vriendschappen van leerlingen in het laatste jaar van het basisonderwijs: met wie gaan de leerlingen om binnen én buiten de klas? Een jaar later, wanneer deze leerlingen in de eerste klas van de middelbare school zitten, zijn nogmaals hun vriendschappen in kaart gebracht. Zo verwachtten de onderzoekers uitspraken te kunnen doen over de sociale, gedragsmatige en academische aspecten van sociale integratie, en de invloed van relaties met leeftijdsgenoten daarop.

De nieuwe data zijn toegevoegd aan het NCO-bestand, zodat ze ook door andere wetenschappers kunnen worden gebruikt. Hierdoor is het niet alleen mogelijk om korte-termijn uitkomsten bij de overgang van het basis- naar het voortgezet onderwijs te bestuderen, maar wordt ook een basis gelegd voor onderzoek naar de rol van relaties met leeftijdsgenoten op de lange termijn.

Het onderzoek

De vragenlijsten voor PRIMS zijn afgenomen in tussen januari 2020 en maart 2022. PRIMS bestaat uit twee cohorten, waarbij in de opzet is uitgegaan van een meting vóór de eindtoets, een meting na de eindtoets en een meting in de eerste klas voor het voortgezet onderwijs. Cohort 1 vond plaats in 2020. In januari 2020 vond de eerste meting van het PRIMS-onderzoek plaats bij leerlingen uit groep 8. De tweede meting zou in mei 2020 plaatsvinden, maar kwam door de schoolsluiting door COVID-19 te vervallen. In plaats daarvan hebben de deelnemende leerlingen in het najaar van 2020, in de eerste klas van de middelbare school, een vragenlijst ingevuld over hun ervaringen met de overgang in tijden van COVID-19. In 2021-2022 (Cohort 2) is het onderzoek in de oorspronkelijke opzet (twee metingen in het basisonderwijs en een meting in het voortgezet onderwijs) uitgevoerd.

Een eerste indruk van de resultaten is te zien in twee factsheets:

Zelf onderzoek doen

Om onderzoek te kunnen doen met de data verkregen in dit project kunt u een aanvraag indienen bij het NCO. Gebruik hiervoor een van de onderstaande buttons. Na indiening van het volledige formulier wordt uw aanvraag wordt door het NCO in behandeling genomen, u ontvangt hierover bericht. 

Aanvraag onderzoek met PRIMS-dataset
 

Request for research with PRIMS-dataset

Alle informatie over de beschikbare datasets staat in het PRIMS-codeboek. Heeft u een vraag voordat u het formulier invult; stuur dan een bericht naar info@nationaalcohortonderzoek.nl en vermeld dat uw vraag betrekking heeft op het werken met de PRIMS-dataset.

PRIMS Codebook (English only)